
تحلیل وضعیت تنگه هرمز در سایه تنشهای نظامی اخیر
تنگه هرمز به دلیل تنشهای نظامی اخیر، همچنان در وضعیت غیرعادی و ناپایدار قرار دارد.
ترانزیت انرژی به زبان ساده یعنی ایران نقش «بزرگراه» را برای جابهجایی نفت، گاز یا برق همسایگانش بازی کند. مثلاً وقتی گاز ترکمنستان از خاک ایران به ترکیه میرود یا برق روسیه از طریق شبکه ما به عراق میرسد، ما در حال ترانزیت هستیم. در این فرآیند، ایران لزوماً مالک آن انرژی نیست، بلکه بابت استفاده از زیرساختها، لولهها و امنیت مسیر، حقالعمل یا بخشی از خودِ کالا را دریافت میکند که به آن «حق ترانزیت» میگویند. این کار باعث میشود ایران بدون استخراج از مخازن خودش، درآمد دلاری داشته باشد.
این موضوع مستقیماً روی ثبات اقتصادی اثر دارد چون یک درآمد ارزی پایدار برای دولت ایجاد میکند که کمتر در معرض تحریم است. هرچه ایران به قطب یا همان «هاب» انرژی منطقه تبدیل شود، قدرت چانهزنی کشور در جهان بالاتر میرود و امنیت اقتصادی مردم بیشتر میشود. برای مثال، قراردادهای سوآپ یا ترانزیت گاز در شمال کشور باعث میشود پایداری شبکه گاز خانگی در استانهای شمالی افزایش یابد و در اوج سرمای زمستان، احتمال قطعی گاز و آسیب به کسبوکارهای محلی به حداقل برسد.
ایران در قلب چهارراه انرژی منطقه قرار دارد. توافقات گازی با ارمنستان و تحرکات همسایگانی مثل ترکیه و عراق نشان میدهد رقابت برای تبدیل شدن به مسیر اصلی انتقال نفت و گاز داغ شده است. همزمان، تنشهای دریایی در نزدیکی سواحل ما، امنیت این شریانهای حیاتی را که مستقیماً بر درآمدهای ارزی و ثبات اقتصادی اثر میگذارد، به صدر اخبار آورده است.

تنگه هرمز به دلیل تنشهای نظامی اخیر، همچنان در وضعیت غیرعادی و ناپایدار قرار دارد.

ترکیه و عراق برای انتقال روزانه ۷۵۰ هزار بشکه نفت از طریق خط لوله کرکوک-جیحان توافق کردند.

ایران و ارمنستان برای تغییر الگوی تهاتر گاز و برق و بررسی صادرات گاز از مسیر ارمنستان توافق کردند.