چالش‌های ژئوانرژی ایران؛ تفاوت قدرت ایجاد اختلال با خلق ارزش
افزایش ریسک در تنگه هرمز لزوماً به معنای سودآوری و افزایش درآمد صادراتی نفت ایران نیست.
۲۶ مهر ۱۴۰۵
مفاهیم پایهٔ اقتصاد ۳۰ خبر
شوک عرضه
شوک عرضه یعنی وقتی یک‌باره و بدون پیش‌بینی، توانِ تولید یا عرضه یک کالا در اقتصاد ضربه می‌خورد. این اتفاق برخلاف نوسانات عادی بازار، مثل یک سکته در مسیر تولید عمل می‌کند؛ در این حالت یا مواد اولیه به دست کارخانه نمی‌رسد، یا هزینه تولید آن‌قدر بالا می‌رود که دیگر برای تولیدکننده صرف نمی‌کند کالا را با قیمت قبلی بفروشد. در واقع، در این وضعیت مشکل از سمت خریدار و تقاضا نیست، بلکه مانعی بزرگ و ناگهانی جلوی فروشنده سبز شده است.
در اقتصاد ایران، ما مدام با شوک‌های عرضه دست‌وپنجه نرم می‌کنیم. برای مثال، وقتی به دلیل ناترازی انرژی، برق صنایع در تابستان یا گاز کارخانه‌های سیمان و فولاد در زمستان قطع می‌شود، یک شوک عرضه رخ می‌دهد. نتیجه این است که موجودی این کالاها در بازار ناگهان کم شده و قیمتشان پرواز می‌کند. این گرانی زنجیروار به بخش‌های دیگر مثل مسکن منتقل می‌شود و در نهایت باعث تورمی می‌شود که کنترل آن از دست مصرف‌کننده خارج است.
این شوک‌ها مستقیماً روی قدرت خرید شما اثر می‌گذارند؛ چون باعث می‌شوند حتی اگر پولِ مازادی در بازار نباشد، قیمت‌ها به دلیل «کمیابی» یا «گرانی تولید» بالا بروند. وقتی هزینه واردات قطعات به دلیل جهش نرخ دلار یا تحریم ناگهان دو برابر می‌شود، این یک شوک عرضه است که باعث می‌شود قیمت خودرو یا لوازم خانگی جهش کند و شما مجبور شوید برای همان کیفیت قبلی، هزینه بسیار بیشتری بپردازید.
چرا الان مهم است
۱۲ روز پیشسایه تنش‌های نظامی بر زیرساخت‌های انرژی و اختلال در مسیرهای هوایی، زنگ خطر «شوک عرضه» را در اقتصاد ایران به صدا درآورده است. وقتی تأمین کالا یا تولید انرژی با مانع روبه‌رو شود، قیمت‌ها نه به خاطر نقدینگی، بلکه به دلیل کمبود فیزیکی جهش می‌کنند؛ اتفاقی که با تهدید معیشت و زنجیره تأمین، پیش‌بینی‌های تورمی را در بازارها داغ کرده است.
آخرین اخبار با این مفهوم
چسبندگی تورم و تداوم انقباض پولی؛ تجدیدنظر صندوق بین‌المللی پول
صندوق بین‌المللی پول برآوردهای تورم و رشد اقتصادی جهان را به‌طور هم‌زمان و صعودی بازبینی کرد.
۲۲ مهر ۱۴۰۵
هشدار صندوق بین‌المللی پول درباره جهش تورم جهانی ناشی از جنگ
جنگ علیه ایران تورم جهانی را تشدید کرد و صندوق بین‌المللی پول پیش‌بینی تورم ۲۰۲۶ را بالا برد.
۱۴ مهر ۱۴۰۵
شوک جنگ و تغییر چشم‌انداز سبد انرژی جهان
جنگ و اختلال عرضه انرژی تقاضای نفت را کاهش داده و گرایش به انرژی‌های پاک را تسریع کرده است.
۱۳ مهر ۱۴۰۵
فراورده‌های نفتی، کک و سوخت هسته‌ایاستخراج نفت گاز و خدمات جنبی جز اکتشافچالش‌های زنجیره تامین انرژی و بازار نفت در سایه جنگ
جنگ و انسداد تنگه هرمز شوک بزرگی به زنجیره تامین انرژی وارد کرده و هزینه‌های پالایش را افزایش داده است.
۱۲ مهر ۱۴۰۵اثر منفی بر فراورده‌های نفتی، کک و سوخت هسته‌ای
دلارضربه چند میلیارد دلاری محاصره هوایی به اقتصاد و تجارت ایران
محاصره هوایی ایران به شوک عرضه، جهش هزینه لجستیک، افت گردشگری و فشارهای ارزی منجر می‌شود.
۹ مهر ۱۴۰۵اثر مثبت بر دلار
دلارصندوقهای کالایی دیگرسبقت گواهی‌های سپرده کالایی از دلار با اتکا به شوک‌های عرضه
گواهی‌های سپرده کالایی بورس کالا با حمایت شوک‌های عرضه جهانی بازدهی بالاتری از دلار ثبت کردند.
۴ مهر ۱۴۰۵اثر مثبت بر دلار
عقب‌نشینی اندک رشد نقدینگی از قله ۵۶ درصدی
رشد نقطه‌به‌نقطه نقدینگی در مردادماه با اندکی کاهش به ۵۴.۳ درصد رسید، اما اقتصاد همچنان با تورم بالا دست‌وپنجه نرم می‌کند.
۳۱ شهریور ۱۴۰۵
عقل سرد فدرال‌رزرو؛ تحلیل سیاست انقباضی و خطر رکودتورمی در آمریکا
افزایش نرخ بهره توسط فدرال‌رزرو برای مهار تورم، میان رونق فناوری و ریسک رکودتورمی ناشی از انرژی سرگردان است.
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
جهش ۶۸ درصدی قیمت دیزل و بحران در فصل برداشت آمریکا
جهش بی‌سابقه قیمت دیزل در اوج فصل برداشت، بخش کشاورزی و حمل‌ونقل آمریکا را دچار بحران کرد.
۲۹ شهریور ۱۴۰۵
الزامات سیاستگذاری کلان در اقتصاد جنگی و مدیریت ناترازی‌ها
مدیریت نوسان‌های کلان و شوک‌های جنگی نیازمند سیاستگذاری هماهنگ پولی، مالی و ارزی است.
۲۵ شهریور ۱۴۰۵
هشدار مقام اروپایی درباره احتمال افزایش دوباره نرخ بهره
ماندگاری نفت صد دلاری می‌تواند بانک مرکزی اروپا را به افزایش بیشتر نرخ بهره وادارد.
۲۲ شهریور ۱۴۰۵
هشدار بانک مرکزی انگلیس: درگیری‌های منطقه‌ای تورم را به سطوح نگران‌کننده می‌برد
شوک انرژی ناشی از درگیری‌های منطقه‌ای، بانک مرکزی انگلیس را مجبور به حفظ نرخ بهره بالا کرده است.
۱۷ شهریور ۱۴۰۵
تلاش اروپا برای وضع مالیات بر سودهای کلان شرکت‌های نفتی در بحبوحه جنگ
کشورهای اروپایی برای مقابله با بحران هزینه‌های زندگی، به دنبال وضع مالیات بر سودهای کلان شرکت‌های نفتی هستند.
۳ شهریور ۱۴۰۵
چرا کنترل نقدینگی برای مهار تورم ایران کافی نیست؟
تورم ایران ترکیبی از رشد نقدینگی و شوک‌های عرضه است؛ مهار آن نیازمند اصلاحات ساختاری در تولید و تجارت است.
۲۸ مرداد ۱۴۰۵
دوراهی مرگبار بانک‌های مرکزی: مهار تورم یا جلوگیری از رکود؟
بانک‌های مرکزی جهان در مواجهه با شوک انرژی، میان مهار تورم و جلوگیری از رکود گرفتار شده‌اند.
۲۸ مرداد ۱۴۰۵
بحران خشکسالی در اروپا؛ هزینه‌های سنگین اقلیمی برای اقتصاد قاره سبز
خشکسالی بی‌سابقه در اروپا با مختل کردن حمل‌ونقل و انرژی، خسارات اقتصادی سنگینی تا ۱۸۰ میلیارد یورو ایجاد کرده است.
۲۷ مرداد ۱۴۰۵
هشدار آرامکو: تنگه هرمز عامل بزرگ‌ترین شوک عرضه نفت در تاریخ جهان
هشدار مدیرعامل آرامکو درباره شوک بی‌سابقه عرضه نفت به دلیل تنش‌های ژئوپلیتیک در تنگه هرمز.
۱۳ مرداد ۱۴۰۵
چین؛ چگونه از بحران نفت هرمز به قدرت تعیین‌کننده بازار تبدیل شد؟
چین با مدیریت استراتژیک ذخایر و واردات، از شوک نفتی هرمز برای تثبیت جایگاه خود به‌عنوان بازیگر اصلی بازار استفاده کرد.
۴ مرداد ۱۴۰۵
بازگشت تورم جهانی: انرژی، تعرفه‌ها و هزینه‌های هوش مصنوعی اقتصاد را تهدید می‌کنند
ترکیب شوک انرژی، تعرفه‌های تجاری و هزینه‌های فناوری، امیدها به کاهش نرخ بهره جهانی را از بین برده است.
۲ مرداد ۱۴۰۵
دستیار بورسی پاسخ از داده‌های همین صفحه