کنترل قیمت

کنترل قیمت یعنی دولت به جای اجازه دادن به مکانیزم عرضه و تقاضا، خودش وارد میدان شود و عددی را به عنوان قیمت مصوب اعلام کند. در ایران ما این را با نام‌هایی مثل قیمت دستوری یا نرخ مصوب می‌شناسیم. دولت با این کار می‌خواهد جلوی گران شدن کالاها را بگیرد، اما چون هزینه‌های تولید مثل مواد اولیه و دستمزد با دستور کنترل نمی‌شوند، معمولاً بین قیمت واقعی بازار و قیمت دولتی فاصله ایجاد می‌شود. این سیاست مستقیماً روی دسترسی شما به کالاها اثر می‌گذارد؛ مثلاً وقتی قیمت مرغ یا خودرو به صورت دستوری پایین‌تر از هزینه تولید تعیین می‌شود، کالا در فروشگاه‌ها کمیاب شده و بازار سیاه شکل می‌گیرد. در واقع، شما ممکن است روی کاغذ قیمت پایینی ببینید، اما برای خرید واقعی مجبور شوید وقت زیادی در صف صرف کنید یا کالا را با قیمت آزاد از واسطه‌ها بخرید. این روند در بلندمدت به ضرر مصرف‌کننده است چون باعث کاهش کیفیت محصولات و توقف تولید می‌شود.