ابزار مشتقه

ابزار مشتقه در واقع یک نوع قرارداد است که ارزشش را از یک دارایی اصلی مشتق می‌گیرد. یعنی شما خودِ آن کالا یا سهم را همان لحظه نمی‌خرید، بلکه قراردادی می‌بندید که قیمت آن با بالا و پایین شدن قیمت آن کالا تغییر می‌کند. در بازار سرمایه ایران، معروف‌ترینِ این ابزارها قرارداد آتی و اختیار معامله هستند که روی کالاهایی مثل سکه طلا، زعفران و یا سهام شرکت‌های بزرگ معامله می‌شوند. این ابزارها برای مردم عادی مثل یک چتر نجات یا یک فرصت ویژه عمل می‌کنند. مثلاً اگر شما نگران ارزان شدن سهام خود در بورس تهران هستید، با خرید یک اختیار فروش، دارایی‌تان را در برابر ریزش قیمت بیمه می‌کنید. همچنین این بازارها به شما اجازه می‌دهند با پولی بسیار کمتر از قیمت واقعی یک کالا، وارد معامله شوید. برای مثال، کشاورز زعفران‌کار با استفاده از این قراردادها می‌تواند محصولش را پیش‌فروش کند تا از نوسانات ناگهانی بازار در فصل برداشت در امان بماند و سودش را تضمین کند.