نرخ بهره خنثی

نرخ بهره خنثی در واقع همان «نقطه تعادل» پنهان در اقتصاد است. تصور کنید بانک مرکزی بخواهد نرخ سودی تعیین کند که نه آن‌قدر پایین باشد که همه برای وام گرفتن و خرید دارایی صف بکشند و نه آن‌قدر بالا باشد که تولیدکننده زمین‌گیر شود. این نرخ ثابت نیست و مستقیماً با انتظارات تورمی تغییر می‌کند؛ یعنی در اقتصاد پرتورم ایران، نرخ خنثی بسیار بالاتر از کشورهای با ثبات است. وقتی نرخ بهره واقعی بانک‌ها از این نقطه خنثی فاصله می‌گیرد، تعادل بازارهای مالی به هم می‌خورد. اگر نرخ سود بانکی بسیار کمتر از نرخ خنثی (که متاثر از تورم است) باشد، پول از بانک‌ها فرار کرده و به سمت بازار دلار، طلا و مسکن سرازیر می‌شود چون وام گرفتن ارزان و جذاب است. اما نزدیک شدن نرخ بهره به سطح خنثی، ترمز رشد نقدینگی را می‌کشد و به تدریج باعث آرامش در قیمت کالاها و حفظ قدرت خرید پول ملی می‌شود.