نبرد سه روایت اقتصادی در ایران: چرا هیچ‌کدام به مقصد نرسیدند؟
شکست مدل‌های اقتصادی در ایران ناشی از رانت نفتی و ضعف نهادهاست، نه صرفاً انتخاب بین دولت یا بازار.
نکات کلیدی
- ۱مدیریت اقتصادی ایران در چهار دهه گذشته میان سه دیدگاه بازار آزاد، دولت توسعه‌گرا و اقتصاد مقاومتی در نوسان بوده است.
- ۲طرفداران بازار بر کاهش مداخله دولت تاکید دارند، در حالی که توسعه‌گرایان معتقدند دولت باید موتور محرک و هدایت‌گر صنعت باشد.
- ۳اقتصاد مقاومتی به عنوان راه سوم، بر درون‌زایی و عدالت تاکید دارد اما منتقدان آن را نوعی دولت‌گرایی بومی می‌دانند.
- ۴تجربه خصوصی‌سازی (اصل ۴۴) به دلیل انتقال دارایی‌ها به نهادهای «خصولتی» به جای بخش خصوصی واقعی، شکست خورده تلقی می‌شود.
- ۵نقطه اشتراک ناکامی تمام این مدل‌ها، رانت نفتی و ضعف کیفیت نهادها، شفافیت و پاسخگویی در ساختار سیاسی-اقتصادی است.
چرا این خبر مهم است؟
این تحلیل نشان می‌دهد که چرا با وجود تغییر دولت‌ها و شعارها، وضعیت معیشتی و قدرت خرید مردم بهبود پایدار نمی‌یابد؛ مشکل در قواعد بازی است نه فقط نام بازیکنان.
نهادها و اشخاص
اقتصاد مقاومتی· گفتمان اقتصادی حاکم با تاکید بر درون‌زاییاصل ۴۴ قانون اساسی· مبنای قانونی خصوصی‌سازی در ایراننهادهای خصولتی· برندگان اصلی فرآیند خصوصی‌سازی ناقص