مالیات بر ساخت‌وساز

مالیات بر ساخت‌وساز در واقع سهمی است که دولت از سودِ فعالیت‌های ساختمانی برمی‌دارد. وقتی یک سازنده، چه به صورت شخصی و چه در قالب شرکت‌های ساختمانی، زمینی را ساخته و واحدهای آن را برای اولین بار می‌فروشد، بخشی از سودی که از این معامله به دست آورده مشمول مالیات می‌شود. در ایران، این قانون بر اساس ماده ۷۷ قانون مالیات‌های مستقیم اجرا می‌شود و نرخ آن برای سازندگان حقیقی و حقوقی متفاوت است تا از درآمدهای کلان این بخش سهم عادلانه‌ای به بودجه عمومی برسد.

این مالیات مثل یک تیغ دو لبه در بازار مسکن عمل می‌کند. از یک طرف دولت با این ابزار سعی می‌کند سوداگری را کنترل کند، اما در واقعیت، سازندگان معمولاً این هزینه را به عنوان بخشی از مخارج تولید در نظر می‌گیرند و آن را روی قیمت نهایی آپارتمان می‌کشند. به عنوان مثال، در کلان‌شهری مثل تهران، افزایش فشار مالیاتی بر ساخت‌وساز می‌تواند منجر به کاهش تمایل سازندگان به شروع پروژه‌های جدید یا گران‌تر شدن قیمت هر متر مربع برای خریدار مصرفی شود؛ یعنی هزینه‌ای که قرار بود از سودِ سرمایه‌گذار کسر شود، در نهایت از جیب خریدار نهایی پرداخت می‌شود.