رمزگشایی از پدیده «پول داغ»؛ چرا نقدینگی در ایران تورم‌زاتر شده است؟
افزایش سهم پول نقد در نقدینگی و رشد سرعت گردش آن، قدرت تورم‌زایی ریال را در ایران به شدت افزایش داده است.
این خبر به کدام بازارها مربوط است؟
- بانک‌ها و موسسات اعتباری بر اساس دستهٔ خبر
- سایر واسطه‌گری‌های مالی بر اساس دستهٔ خبر
- صندوق‌های درآمد ثابت بر اساس دستهٔ خبر
چه چیزی را دنبال کنیم: باید منتظر ماند و دید آیا بانک مرکزی می‌تواند با ابزارهای جدید، نرخ سود حقیقی را به محدوده مثبت بازگرداند تا از سیالیت خطرناک نقدینگی کاسته شود.
نکات کلیدی
- ۱بررسی آمارهای دهه اخیر نشان می‌دهد نسبت پول به شبه‌پول از ۱۴٪ به ۳۴٪ جهش یافته که به معنای افزایش «پول داغ» در اقتصاد است.
- ۲مانده حقیقی نقدینگی کاهش یافته است؛ یعنی تورم با سرعتی بیش از رشد نقدینگی پیش رفته و قدرت خرید پول موجود را بلعیده است.
- ۳به دلیل منفی بودن نرخ سود حقیقی، سپرده‌گذاران تمایلی به نگهداری پول در حساب‌های بلندمدت ندارند و دارایی‌های خود را نقد نگه می‌دارند.
- ۴سرعت گردش پول افزایش یافته است، به این معنی که هر واحد نقدینگی بیش از گذشته پتانسیل ایجاد تورم در بازارهای دارایی را دارد.
- ۵سیاست‌های پولی مانند افزایش نرخ سود تنها در کوتاه‌مدت موثر بوده‌اند و بدون مهار انتظارات تورمی، اثر پایداری بر ترکیب نقدینگی ندارند.
عددهای این خبر
| نسبت پول به شبه‌پول در ابتدای سال جاری | ۳۴ درصد | |
| نسبت پول به شبه‌پول در ابتدای سال ۱۳۹۵ | ۱۴ درصد | |
| میزان رشد نسبت پول به شبه‌پول در کمتر از یک دهه | ۲.۵ برابر |
چرا این خبر مهم است؟
وقتی پول «داغ» می‌شود، یعنی مردم ترجیح می‌دهند هیچ ریالی را برای فردا نگه ندارند؛ این رفتار باعث می‌شود هر نوسان کوچکی در اقتصاد بلافاصله به یک موج بزرگ گرانی تبدیل شود.
نهادها و اشخاص
بانک مرکزی· سیاست‌گذار پولی و منبع آمارهامحمدحسین حسینی· نویسنده و تحلیل‌گر