
«زیستفروکاه»؛ وقتی شهر به جای رفاه، فقر و نابرابری تولید میکند
فقر شهری در ایران با بلعیدن ۴۳٪ درآمد خانوار توسط مسکن، از حاشیه به متن زندگی رسوخ کرده است.
این خبر به کدام بازارها مربوط است؟
- سیمان، آهک و گچ بر اساس دستهٔ خبر
- انبوهسازی، املاک و مستغلات بر اساس دستهٔ خبر
- صندوقهای املاک بر اساس دستهٔ خبر
چه چیزی را دنبال کنیم: در صورت عدم مداخله در بازار زمین و توزیع ناعادلانه خدمات، شاهد خروج کامل طبقات مولد از دایره شهروندی موثر خواهیم بود.
نکات کلیدی
- ۱فقر شهری در ایران از یک پدیده جغرافیایی در حاشیه شهرها به یک فشار ساختاری در متن زندگی روزمره تبدیل شده است.
- ۲سهم مسکن در سبد هزینه خانوار به رکورد ۴۳.۷ درصد رسیده که منجر به فرسایش توان پسانداز و سرمایهگذاری روی آینده شده است.
- ۳مفهوم «حاشیه در مرکز» نشان میدهد که محرومیت لزوماً در لبه شهر نیست و در هستههای فرسوده مرکزی نیز رسوب کرده است.
- ۴سیاستهای فعلی با تمرکز بر نوسازی فیزیکی (کالبدی)، ریشههای اقتصادی و اجتماعی فقر را نادیده میگیرند.
- ۵تداوم این وضعیت باعث میشود فقر به صورت بیننسلی منتقل شده و امکان تحرک طبقاتی از بین برود.
عددهای این خبر
| سهم هزینه مسکن از کل هزینه خانوار شهری در سال ۱۴۰۳ | ۴۳.۷٪ | |
| جمعیت ساکن در سکونتگاههای غیررسمی در سال ۱۳۹۸ | ۱۲.۵ میلیون نفر | |
| سهم جمعیت شهری ایران که در سکونتگاههای غیررسمی زندگی میکنند | ۲۰٪ | |
| بازه نوسان سهم مسکن در هزینههای خانوار بین سالهای ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۶ | ۲۹ تا ۳۳ درصد |
چرا این خبر مهم است؟
این خبر نشان میدهد چرا با وجود کار مداوم، کیفیت زندگی بسیاری از شهروندان بهبود نمییابد؛ چون شهر بخش بزرگی از دسترنج آنها را صرفاً برای «اجازه ماندن» میبلعد.
در دانشنامه
نهادها و اشخاص
مرکز آمار ایران· منبع دادههای هزینه خانواروزارت راه و شهرسازی· نهاد سیاستگذار در حوزه مسکن و بازآفرینیمحمدسعید ایزدی· صاحبنظر و تحلیلگر حوزه شهری