
بازگشت ریسک به بازار جهانی غذا؛ چرا قیمتها دوباره صعودی شدند؟
ترکیب شوکهای اقلیمی و تنشهای ژئوپلیتیک، قیمت جهانی مواد غذایی را به بالاترین سطح از ۲۰۲۲ رساند.
شاخص قیمت مواد غذایی در واقع میانگین تغییر قیمت کالاهایی است که هر روز در سفره ما هستند؛ از نان و پنیر گرفته تا مرغ و میوه. مرکز آمار ایران با رصد قیمت این اقلام در شهرهای مختلف، عددی را اعلام میکند که نشان میدهد برای خرید یک سبد مشخص از مواد غذایی نسبت به ماه یا سال قبل، چقدر باید پول بیشتری بپردازیم. این شاخص فقط یک عدد خشک و خالی نیست، بلکه سرعت گران شدنِ اساسیترین نیازهای زندگی را اندازهگیری میکند. اهمیت این شاخص در ایران به این دلیل است که سهم خوراکیها در سبد هزینه خانوارهای ایرانی، بهویژه دهکهای کمدرآمد، بسیار بالاست. وقتی قیمت دلار بالا میرود یا نهادههای دامی گران میشوند، اثرش بلافاصله در این شاخص و سپس در قیمت مرغ و تخممرغ مغازهها دیده میشود. نوسان این عدد مستقیماً قدرت خرید شما را هدف میگیرد؛ یعنی اگر درآمدتان به اندازه این شاخص رشد نکند، مجبورید از کیفیت یا کمیت غذای سفرهتان کم کنید تا بودجهتان تراز شود.
صعود دوباره قیمتهای جهانی مواد غذایی، زنگ خطر را برای سفره ایرانیها به صدا درآورده است. از آنجا که بخش بزرگی از نهادههای دامی و روغن خوراکی ما وارداتی است، هر نوسانی در بازارهای جهانی مستقیماً به سفرههای ما میرسد و باعث گرانتر شدن مرغ، گوشت و لبنیات میشود؛ موضوعی که مدیریت تورم را برای سیاستگذار دشوارتر میکند.

ترکیب شوکهای اقلیمی و تنشهای ژئوپلیتیک، قیمت جهانی مواد غذایی را به بالاترین سطح از ۲۰۲۲ رساند.

جنگ در خاورمیانه سودهای کلان نفتی و دفاعی ایجاد کرده، اما هزینههای نظامی سنگین و بحران غذایی جهانی را به همراه داشته است.

افزایش قیمت جهانی مواد غذایی ناشی از تغییرات اقلیمی و تنشهای تجاری، زنگ خطری برای امنیت غذایی و تورم است.